Analiza szans i zagrożeń inwestycji


1         Szanse:
o  Konkurencyjność - Jak ocenia raport PKEE elektrownie gazowe okazują się opłacalne w podobnych warunkach co elektrownie jądrowe, z tą różnica, że przy rosnących cenach gazu i wysokich cenach uprawnień przegrywają pod względem ekonomicznym z elektrowniami jądrowymi. Ponadto elektrownie gazowe są dużo bardziej konkurencyjne od elektrowni węglowych pod względem ekologicznym (patrz tabelka 2). Pod względem ekonomicznym wszystko zależy od ceny gazu, która jest dużo wyższa niż węgla. Jednak ze względu na zaostrzanie normy ekologiczne (normy emisyjne, pakiety klimatyczne) elektrownie węglowe stają się coraz mniej opłacalne. O ile obecnie koszt produkcji energii w elektrowniach gazowych jest porównywalny z elektrowniami węglowymi, to w perspektywie 20 lat elektrownie gazowe będą wyraźnie efektywniejsze (patrz tabelka 1).

Koszt wytworzenia energii w kraj EU (US cents/kWh)

2005r
2030r (z opłatą emicyjna 20-30 Euro/t CO2 )
Gaz
3,4-4,5
4,0-5,5
Węgiel
3,0-5,0
4,5-7,0
Uran
4,0-5,5
4,0-5,5
Wiatr
3,5-15
2,8-12,0
Tabela 1. Dane i prognozy – World Nuclear Association

Porównanie emisji zanieczyszczeń powstałych przy spalaniu gazu i węgla

SOx
NOx
CO2
Gaz ziemny
0% 
40%
60%
Węgiel
100%
100%
100%
Tabela 2:  Źródło [1]

o  Technologia i techniczna strona przedsięwzięcia - elektrownie gazowe są stosunkowo łatwe i tanie w budowie, a  przede wszystkim proces od rozpoczęcia budowy  do jej zakończenia jest stosunkowo krótki, dzięki czemu elektrownia jest w stanie szybko rozpocząć prace. Zmniejsza to szanse na wystąpienie nieprzewidzianych zdarzeń, które mogłyby negatywnie wpłynąć  na realizacje projektu. Ponadto elektrownie gazowe cechują się niską awaryjnością, co dodatkowo zwiększa bezpieczeństwo całego przedsięwzięcia.
o  Zapasy paliwa - Jeśli potwierdzą się wstępne prognozy analityków Wood Mackenzie, Polska może się stać samowystarczalna pod względem zaopatrzenia w gaz ziemny. Jest to możliwe dzięki złożom tzw. gazu niekonwencjonalnego pozyskiwanego m.in. z łupków. Wg ekspertów Polska pod tym względem to jeden ze światowych potentatów. Wood Mackenzie szacuje nasze złoża na ponad 1,4 bln m3. To oznacza, że gdyby wykorzystać je na pokrycie całego krajowego zapotrzebowania, surowca wystarczyłoby nam na 100 lat.
2         Zagrożenia:
o  Ceny Surowca -  ceny gazu ziemnego(w USD) i USD  charakteryzują się dużą zmiennością (odchylenie standardowe jest duże w stosunku do śr. ceny waloru, zwłaszcza w przypadku gazu; patrz tabela 1). Zmienność jest jednym z podstawowych mierników ryzyka, im wyższa tym inwestycja z nim związana jest bardziej ryzykowna. W przypadku budowy elektrowni gazowej cena głównego surowca charakteryzuje się  wysoką   zmiennością. Wysokie ceny gazu mogą spowodować wyraźne obniżenie konkurencyjności naszej elektrowni (ponad połowa kosztów to zakup gazu) w stosunku do innych typów elektrowni (np. atomowych, których powstanie jest planowane w najbliższych 20 lat).

Ceny gazu ziemnego i Dolara Amerykańskiego

gaz ziemny (cent/mmBtu)
USD(PLN)
średnia cena
6.0241
3.48
odchylenie cen
2.4527
0.63
stosunek  śr. cena/odch. stand
0.41
0.18
wartość maksymalna
15.3500
4.71
wartość minimalna
1.9080
2.02
Tabela 3. Opracowanie własne

o  Dostępność surowca - krajowe złoża gazu (te dostępne) są stosunkowo niewielkie. Stwarza to poważne zagrożenie dla stabilności rynku gazu w Polsce. Należy zwrócić uwagę, iż 90% obecnych dostaw pochodzi z Rosji, która wielokrotnie wykorzystywała ten surowiec do wywierania nacisków politycznych na państwa ościenne, w tym na Polskę. Powodowało to wielokrotnie deficyt  w dostawach tego surowca. Obecnie Polska próbuje zdywersyfikować dostawy gazu (budowa gaz portu), jednak już wiadomo, że spowoduje to wzrost cen surowca. Olbrzymie niekonwencjonalne zasoby gazu mogą być Polsce. Są to jak na razie bardziej spekulacje, poparte pewnymi faktami, jednak żadne złoże nie zostało jeszcze udokumentowane. Wiadomo, że jeśli są to znajdują się dużych głębokościach co może w praktyce oznaczać brak ekonomicznego sensu ich eksploatacji.